Obligaties

Een obligatie is een lening die een belegger verstrekt aan een overheid, onderneming of andere instelling. In ruil daarvoor ontvangt de obligatiehouder meestal een periodieke rente en krijgt hij of zij de hoofdsom aan het einde van de looptijd terug, tenzij de uitgevende partij niet aan haar verplichtingen kan voldoen.

Obligaties worden vaak gezien als een andere beleggingscategorie dan aandelen. Ze maken regelmatig deel uit van een gespreide portefeuille en spelen een belangrijke rol binnen asset allocation.

Wil je beleggen in obligaties? Bekijk dan onze vergelijking van fondsbeleggen, ETF brokers en brokers.

Redactie Brokers.nl
Bijgewerkt 24 juli 2026
5 min leestijd

Obligaties in het kort

Wat zijn obligaties?

Een obligatie is een schuldbewijs. Door een obligatie te kopen, leen je geld uit aan de partij die de obligatie uitgeeft.

De uitgevende partij gebruikt dit geld bijvoorbeeld om:

• investeringen te financieren;
• bestaande schulden te herfinancieren;
• overheidsuitgaven te bekostigen;
• bedrijfsactiviteiten uit te breiden.

In ruil daarvoor ontvangt de belegger doorgaans rente, ook wel couponrente genoemd.

Aan het einde van de looptijd wordt de nominale waarde meestal terugbetaald, mits de uitgever aan zijn verplichtingen kan voldoen.

Hoe werkt een obligatie?

Een obligatie heeft meestal een aantal vaste kenmerken.

Voorbeeld

Een onderneming geeft een obligatie uit met:

• nominale waarde: €1.000;
• couponrente: 4% per jaar;
• looptijd: 5 jaar.

De belegger ontvangt in dit voorbeeld jaarlijks €40 aan rente.

Na vijf jaar wordt de nominale waarde van €1.000 terugbetaald, tenzij de uitgevende onderneming haar betalingsverplichtingen niet kan nakomen.

Soorten obligaties

Er bestaan verschillende soorten obligaties.

Staatsobligaties

Staatsobligaties worden uitgegeven door nationale overheden.

De opbrengst wordt vaak gebruikt voor overheidsuitgaven of het financieren van begrotingstekorten.

Het risico verschilt per land en hangt onder meer samen met de kredietwaardigheid van de overheid.

Bedrijfsobligaties

Bedrijven kunnen obligaties uitgeven om investeringen of groei te financieren.

De rente ligt vaak hoger dan bij staatsobligaties, omdat het risico doorgaans groter is.

Groene obligaties

Groene obligaties worden gebruikt om duurzame projecten te financieren, zoals investeringen in duurzame energie of klimaatmaatregelen.

De werking is vergelijkbaar met die van andere obligaties.

High yield-obligaties

High yield-obligaties worden uitgegeven door ondernemingen met een lagere kredietwaardigheid.

Deze obligaties bieden vaak een hogere rente, maar kennen doorgaans ook een groter kredietrisico.

Waarom verandert de koers van een obligatie?

Veel beleggers denken dat obligaties altijd dezelfde waarde houden. Dat is niet het geval.

Obligaties worden op de beurs verhandeld en hun koers kan dagelijks veranderen.

Belangrijke factoren zijn:

De marktrente

De rente heeft meestal de grootste invloed op de koers.

Wanneer de marktrente stijgt, worden bestaande obligaties met een lagere coupon vaak minder aantrekkelijk. Daardoor kan hun koers dalen.

Daalt de marktrente, dan kunnen bestaande obligaties juist in waarde stijgen.

Kredietwaardigheid

Wanneer beleggers twijfelen aan de financiële gezondheid van de uitgever, kan de obligatiekoers dalen.

Ratingbureaus zoals Moody’s, S&P en Fitch beoordelen de kredietwaardigheid van veel uitgevende instellingen.

Looptijd

Obligaties met een langere looptijd reageren doorgaans sterker op veranderingen in de rente dan obligaties met een korte looptijd.

Obligaties versus aandelen

Obligaties en aandelen zijn twee verschillende beleggingscategorieën.

Meer informatie over aandelen staat op onze pagina over aandelen brokers vergelijken.

Obligaties via ETF’s en fondsen

Veel particuliere beleggers kopen obligaties niet afzonderlijk, maar via een ETF of beleggingsfonds.

Zo’n fonds bevat vaak tientallen of honderden verschillende obligaties.

Daardoor ontstaat spreiding over:

• verschillende landen;
• bedrijven;
• looptijden;
• sectoren;
• kredietwaardigheid.

Meer informatie vind je op ETF brokers vergelijken, indexbeleggen vergelijken en fondsbeleggen vergelijken.

Risico’s van obligaties

Hoewel obligaties vaak minder beweeglijk zijn dan aandelen, zijn ze niet zonder risico.

Kredietrisico

De uitgever kan in financiële problemen komen en rente of aflossing niet volledig betalen.

Renterisico

Een stijgende marktrente kan leiden tot een lagere obligatiekoers.

Inflatierisico

Wanneer de inflatie hoger is dan de ontvangen rente, neemt de koopkracht van de opbrengst af.

Liquiditeitsrisico

Niet iedere obligatie wordt even actief verhandeld.

Daardoor kan het lastiger zijn om een obligatie snel tegen een gewenste prijs te verkopen.

Obligaties binnen een portefeuille

Obligaties vormen vaak een onderdeel van een bredere portefeuille naast aandelen, ETF’s of andere beleggingen.

De verhouding tussen verschillende beleggingscategorieën wordt beschreven met asset allocation.

Door koersbewegingen kan de verdeling in een portefeuille veranderen. Sommige beleggers of vermogensbeheerders kiezen ervoor deze verdeling periodiek te herstellen. Dit wordt herbalanceren genoemd.

De daadwerkelijke samenstelling van een portefeuille verschilt per belegger, fonds of vermogensbeheerder.

Obligaties en rentestanden

De ontwikkeling van obligaties hangt vaak samen met het rentebeleid van centrale banken.

Wanneer centrale banken de rente verhogen, kunnen bestaande obligaties minder aantrekkelijk worden omdat nieuwe obligaties een hogere rente bieden.

Wanneer de rente daalt, kan het tegenovergestelde gebeuren.

Daardoor reageren obligatiemarkten vaak anders op economische ontwikkelingen dan aandelenmarkten.

Conclusie

Obligaties zijn verhandelbare leningen waarmee overheden, bedrijven en andere instellingen geld ophalen bij beleggers. In ruil daarvoor ontvangen obligatiehouders meestal een periodieke rente en wordt de hoofdsom aan het einde van de looptijd terugbetaald.

De waarde van een obligatie wordt beïnvloed door factoren zoals de marktrente, kredietwaardigheid en resterende looptijd. Daardoor kunnen obligatiekoersen stijgen of dalen.

Obligaties vormen een eigen beleggingscategorie en worden regelmatig gecombineerd met aandelen en andere beleggingen binnen een gespreide portefeuille. Wie in obligaties wil beleggen, kan dit rechtstreeks doen of via ETF’s en beleggingsfondsen.

Veelgestelde vragen

Gebruikte bronnen

1. Autoriteit Financiële Markten (AFM)
2. Euronext – Informatie over obligaties
3. European Central Bank (ECB)
4. European Securities and Markets Authority (ESMA)

Brokers.nl geeft geen beleggingsadvies; we bieden objectieve informatie en vergelijkingen. Beleggen brengt risico's met zich mee; je kunt (een deel van) je inleg verliezen. Controleer actuele kosten en voorwaarden altijd bij de aanbieder zelf.